Κανονισμοί της ΕΕ

Κανονισμός (ΕΕ) 1303/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13/12/2013 περί καθορισμού κοινών διατάξεων για το ΕΤΠΑ, το ΕΚΤ, το Ταμείο Συνοχής, το ΕΓΤΑΑ και το ΕΤΘΑ και περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το ΕΤΠΑ, το ΕΚΤ, το Ταμείο Συνοχής και του ΕΤΘΑ και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1083/2006

Ο Κανονισμός θεσπίζει τις κοινές αρχές, κανόνες και πρότυπα για τη λειτουργία των πέντε Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων (ΕΔΕΤ) καθώς και γενικές διατάξεις για τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας των ΕΔΕΤ και το συντονισμό μεταξύ τους, αλλά και με τα άλλα μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής της Ένωσης.

Ειδικότερα, ο Κανονισμός «κοινών διατάξεων»:

  • ορίζει κοινές αρχές, κοινούς κανόνες και κοινά πρότυπα για τη χρήση και την εφαρμογή των ΕΔΕΤ·
  • θεσπίζει κοινούς κανόνες για τα ΕΔΕΤ προκειμένου να βελτιωθεί ο συντονισμός μεταξύ τους, καθώς και με άλλες πολιτικές και προγράμματα της ΕΕ, όπως π.χ. το πρόγραμμα «Horizon 2020»·
  • ορίζει τα καθήκοντα, τους στόχους προτεραιότητας και την οργάνωση των ταμείων·
  • επισημαίνει ιδίως τη σχέση μεταξύ του παρόντος Κανονισμού και άλλων Κανονισμών, ειδικών για κάθε ταμείο, θεσπίζει την αρχή της θεματικής συγκέντρωσης προκειμένου να διασφαλίσει ότι οι επενδύσεις επικεντρώνονται σε έναν περιορισμένο αριθμό βασικών προτεραιοτήτων, ευθυγραμμισμένων με τη στρατηγική «Ευρώπη 2020»·
  • δίνει ιδιαίτερη έμφαση στα αποτελέσματα και καθιερώνεται πλαίσιο επιδόσεων με σκοπούς και στόχους·
  • εισάγει «αιρεσιμότητες» (προδιαγραφές που εξασφαλίζουν ότι υπάρχουν τα απαραίτητα μέσα για την αποτελεσματική αξιοποίηση της στήριξης της ΕΕ)·
  • καθορίζει την κατανομή των πόρων στο πλαίσιο του στόχου «Επενδύσεις στην ανάπτυξη και την απασχόληση» μεταξύ τριών κατηγοριών περιφερειών: λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, περιφέρειες μετάβασης και περισσότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, σύμφωνα με το κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ του.

Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1304/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17 Δεκεμβρίου 2013, για το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ)

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) είναι το βασικό μέσο που χρησιμοποιεί η Ευρώπη για την υποστήριξη της απασχόλησης, τη στήριξη των πολιτών για την εξεύρεση καλύτερων θέσεων εργασίας και τη διασφάλιση πιο δίκαιων ευκαιριών απασχόλησης για όλους τους πολίτες της ΕΕ. Λειτουργεί επενδύοντας στο ανθρώπινο κεφάλαιο της Ευρώπης – τους εργαζόμενους, τους νέους και όλους όσους αναζητούν εργασία. Η χρηματοδότηση από το ΕΚΤ βελτιώνει τις προοπτικές απασχόλησης εκατομμυρίων Ευρωπαίων, και ιδιαίτερα αυτών που δυσκολεύονται στην εξεύρεση εργασίας. Με λίγα λόγια, το ΕΚΤ είναι το κύριο χρηματοπιστωτικό μέσο της ΕΕ για τις επενδύσεις στους ανθρώπους, αυξάνει τις ευκαιρίες απασχόλησης, προάγει την καλύτερη εκπαίδευση και βελτιώνει την κατάσταση των πιο ευάλωτων ατόμων που διατρέχουν τον κίνδυνο φτώχειας.

Οι προτεραιότητες του ΕΚΤ και ο τρόπος που δαπανά τους πόρους του καθορίζονται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε συνεργασία με τις χώρες της ΕΕ. Μία προτεραιότητα είναι να ενισχυθεί η προσαρμοστικότητα των εργαζομένων με νέες δεξιότητες, και των επιχειρήσεων με νέους τρόπους εργασίας. Άλλες προτεραιότητεςεστιάζουν στη βελτίωση της πρόσβασης στην απασχόληση: βοηθώντας τους νέους κατά τη μετάβαση από την εκπαίδευση στην εργασία, ή καταρτίζοντας τα άτομα που αναζητούν εργασία και έχουν μειωμένες δεξιότητες, ώστε να βελτιώσουν τις προοπτικές απασχόλησής τους. Μία άλλη προτεραιότητα εστιάζει στην υποβοήθηση ατόμων από μειονεκτούσες ομάδες κατά την εξεύρεση θέσεων εργασίας.

Αναλυτικότερα, οι στόχοι του ΕΚΤ για την περίοδο 2014 -2020 διαμορφώνονται ως εξής:

  • Ένταξη στην απασχόληση: το ΕΚΤ θα στηρίξει οργανισμούς σε όλη την ΕΕ, για την υλοποίηση έργων με στόχο την κατάρτιση και την εύρεση απασχόλησης. Επίσης, θα χρηματοδοτηθούν πρωτοβουλίες που στηρίζουν επιχειρηματίες με αρχικό κεφάλαιο, και εταιρίες που πρέπει να αντιμετωπίσουν την αναδιάρθρωση ή την έλλειψη καταρτισμένων εργαζόμενων. Η συμβολή στην είσοδο των νέων στην αγορά εργασίας θα αποτελέσει κορυφαία προτεραιότητα για το ΕΚΤ σε όλες τις χώρες της ΕΕ.
  • Κοινωνική ένταξη: Το ΕΚΤ θα συνεχίσει να χρηματοδοτεί έργα που βοηθούν όσους αντιμετωπίζουν δυσκολίες ή προέρχονται από μειονεκτούσες ομάδες, να αποκτήσουν δεξιότητες, να βρουν εργασία και να έχουν τις ίδιες ευκαιρίες με όλους τους άλλους.
  • Καλύτερη εκπαίδευση: Σε ολόκληρη την ΕΕ το ΕΚΤ χρηματοδοτεί πρωτοβουλίες για τη βελτίωση της εκπαίδευσης και κατάρτισης, με στόχο να διασφαλίσει ότι οι νέοι θα ολοκληρώνουν την εκπαίδευσή τους και θα αποκτούν τις δεξιότητες που τους καθιστούν πιο ανταγωνιστικούς στην αγορά εργασίας. Η μείωση του ποσοστού ατόμων που εγκαταλείπουν πρόωρα την εκπαίδευση είναι προτεραιότητα, όπως είναι και η βελτίωση των ευκαιριών επαγγελματικής και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
  • Ισχυρότερη δημόσια διοίκηση: Το ΕΚΤ θα συνδράμει τις προσπάθειες των κρατών μελών για τη βελτίωση της ποιότητας της δημόσιας διοίκησης και διακυβέρνησης, και συνεπώς τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις τους, παρέχοντας τις απαιτούμενες διοικητικές και θεσμικές ικανότητες.

Στην τρέχουσα προγραμματική περίοδο ο ρόλος του ΕΚΤ έχει ενισχυθεί περισσότερο:

  • Διασφαλίζεται κρίσιμη μάζα επενδύσεων σε ανθρώπινο κεφάλαιο, μέσω ενός ελάχιστου εγγυημένου μεριδίου του ΕΚΤ στη χρηματοδότηση της Πολιτικής Συνοχής σε κάθε κράτος μέλος. Μαζί με το ειδικό κονδύλιο ύψους 3 δις € για την Πρωτοβουλία για την Απασχόληση των Νέων, αυτό σημαίνει ότι θα επενδυθούν πάνω από 80 δις € για τους ανθρώπους της Ευρώπης κατά την προσεχή επταετία.
  • Η κατανομή τουλάχιστον του 20% των πόρων του Ταμείου στην κοινωνική ένταξη σημαίνει ότι τα άτομα που αντιμετωπίζουν δυσκολίες και όσοι ανήκουν σε μειονεκτούσες ομάδες θα λάβουν περισσότερη στήριξη, ώστε να έχουν τις ίδιες ευκαιρίες ένταξης στην κοινωνία.
  • Η προώθηση της ισότητας των δύο φύλων και οι ίσες ευκαιρίες για όλους, χωρίς καμία διάκριση, θα ενσωματωθούν σε όλες τις δράσεις, αλλά και θα στηριχθούν από ειδικές πρωτοβουλίες.
  • Δίνεται μεγαλύτερη έμφαση στην καταπολέμηση της ανεργίας των νέων. Η Πρωτοβουλία για την Απασχόληση των Νέων θα βοηθήσει τους νέους που βρίσκονται εκτός απασχόλησης, εκπαίδευσης ή κατάρτισης, σε περιφέρειες με ποσοστά ανεργίας των νέων που υπερβαίνουν το 25%. Τουλάχιστον 6,4 δις € θα διατεθούν για τη στήριξη των προσπαθειών που καταβάλλουν τα κράτη μέλη για την εφαρμογή των σχεδίων υλοποίησης της Εγγύησης για τη Νεολαία.
  • Συγκέντρωση χρηματοδότησης για την επίτευξη αποτελεσμάτων: το ΕΚΤ εστιάζει τις παρεμβάσεις του σε περιορισμένο αριθμό προτεραιοτήτων, προκειμένου να διασφαλίσει μια επαρκώς υψηλή κρίσιμη μάζα χρηματοδότησης που θα συμβάλλει ουσιαστικά στην αντιμετώπιση των βασικών προκλήσεων των κρατών μελών.
  • Παρέχεται μεγαλύτερη υποστήριξη για την κοινωνική καινοτομία, δηλαδή τη δοκιμή και προσαρμογή καινοτόμων λύσεων για την αντιμετώπιση κοινωνικών αναγκών και αναγκών απασχόλησης και εκπαίδευσης.

Το ΕΚΤ υλοποιείται σε στενή συνεργασία μεταξύ κρατικών αρχών, κοινωνικών εταίρων και φορέων που εκπροσωπούν την κοινωνία των πολιτών, σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο καθ’ όλη τη διάρκεια της προγραμματικής περιόδου.  Προκειμένου να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων του ΕΚΤ, προβλέπονται και θεσπίζονται κοινοί δείκτες, ώστε να είναι εφικτή η στενότερη παρακολούθηση και η αποτίμηση του αντίκτυπου των επενδύσεων του ΕΚΤ σε επίπεδο ΕΕ. Το Κανονιστικό πλαίσιο συμπληρώνεται με Εκτελεστικούς Κανονισμούς που έχει εκδώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.